Abo Gbagyi
Éwn malábó:Infobox ethnic group Abo Gbagyi abẹki Gbari ( uwewe ma =Agbagyi/Agbari)[1] che abo uchẹ ka ku ma kw'ọwọre efu Central Nigeria ki aluka uwewe ma che 12 million ki chẹ kpẹru ọjanẹ m'ẹlẹ, Abuja d'efu ñwu gẹ, ku ma la defu local government area ogwu ẹgwa.[2] Oñwu la ñọ ch'ojodu ichi ma gẹ. Abo uchẹ amonẹ ki dẹ-i ak'ichi ojoji meji. Alu k'abo ku ma k'ichi ki dẹ-i ma dọ ma Gwari ichaka che am'akachi kpai Fulani, manyi abo Europe ẹgba igbele ta ki Nigeria wa dago,[3] ma yọ ku ma dọ ma Gbagyi/Gbari. Abo ku ma d'efu in Niger State, abo Federal Capital Territory - Abuja, kpai Kaduna State.[4] Ma la ñọ d'efu Nasarawa State, central Nigeria Area. Gbagyi/Gbari ch'uchẹ amonẹ ka ku ma wewe nyọnyọ efu anẹ ki dẹ alimeji manyi ma ch'ọma anẹ Federal Capital Territory of Nigeria. Ofe nwu che ka kini abo Gbagyi defu abo ku ma nẹ anẹ efewo ugwẹta Nijiria, Abuja.[5][6]
Ọgwu
[nwọ́che | nwó étéwn che]Abo Gbagyi ma fu ma ma ru abo ku ma fẹdọ- urẹdọ, abọ ọgẹcha kpai abo ku ma gb'amonẹ nyi. Abọ North ku ma k'ichi akechi muyi shi Gwari Gwari, "lia ka che dabi abo Gbagyi" abeki "l'efu ọna Gbagyi". Dab'i alu ki Theophilus Tanko Chigudu ka, abo Gbagyi d'efu ugbẹ ọmẹmẹlẹ efu abo Nijiria: ọgwu ma adu ña alu ku ma chẹ dana kpai ilẹ-i. Ẹgba du ma ja todu ku ma che k'ile ki n'oji uña du ku ma li ọla ma.[7]
Odu abo Gbagyi k'eju mọ
[nwọ́che | nwó étéwn che]- Ibrahim Babangida, agboji Nijiria igbele[10]
- Bez, ak'eli
- Ladi Kwali, potter[11]
References
[nwọ́che | nwó étéwn che]- ↑ "Homeland Appears to be Between Niger and Benue Confluence". The African Guardian. January 1986. Retrieved 2016-04-16.
- ↑ "Gbagyi philosophy and traditional objects - ACJOL.org". ACJOL.org. Retrieved July 7, 2024.
- ↑ Shekwo, pp. 18.
- ↑ Smith, B. J. (1981). "Slope Evolution in the Gwari Hills, Kaduna State, Nigeria". Singapore Journal of Tropical Geography. 2 (1): 57–67. doi:10.1111/j.1467-9493.1981.tb00119.x. ISSN 0129-7619.
- ↑ Chigudu Tanko Theophilus (2008), A brief History of the Gbagyi Speaking People, an unpublished Article
- ↑ Mefor, Law (16 December 2008). "Is FCT truly a federal zone?". Daily Independent. Nigeria: Independent Newspapers Limited (Lagos), via odili.net. Archived from the original on 7 August 2020. Retrieved 2009-12-20.
- ↑ Chigudu Tanko T, (2008:2,) The Impact Of Urbanization on the Gbagyi People in Abuja
- ↑ Weekes, Richard V. (1984). Muslim Peoples [2 Volumes]: A World Ethnographic Survey (in English). Bloomsbury Academic. p. 285. ISBN 978-0-313-23392-0.
- ↑ Rosendall, p. 3.
- ↑ "Ex-Nigerian President, IBB Is A Native Of Gbagyi Where Women Don't Carry Loads On Their Heads". Reporters At Large (in American English). 2020-01-19. Retrieved 2024-07-07.
- ↑ "Ladi Kwali". AWARE Women artists / Femmes artistes (in American English). Retrieved 2024-07-07.
Sources
[nwọ́che | nwó étéwn che]External links
[nwọ́che | nwó étéwn che]| Wikimedia Commons puna galeri satontang: |
Éwn malábó:Ethnic groups in Nigeria
Lua error: expandTemplate: template "EditAtWikidata" does not exist.